Sigorta kabloyu mu cihazı mı korur?
Sigorta öncelikle kabloyu korur, cihazı değil. Görevi, kısa devre veya aşırı yük durumunda iletkenin yanma sıcaklığına ulaşmasını önlemektir. Bu nedenle sigorta akımı hattaki en küçük kesitin taşıma kapasitesinin altında, cihazın normal sürekli akımının üstünde seçilir. Cihazın iç devrelerini korumak ayrı bir iştir ve genellikle cihazın kendi iç korumasıyla sağlanır.
Kritik ayrım şudur: bir yarı iletken mikrosaniyeler içinde bozulur, sigorta ise erimek için çok daha uzun süre ister. Bu yüzden sigorta cihazın iç devresini kurtaramaz. Kurtardığı şey, arızalı cihaza akan akımın kabloyu kızdırıp yangın çıkarmasıdır.
Seçim mantığı bu göreve göre kurulur:
- Alt sınır: cihazın normal sürekli akımından büyük olmalı, aksi hâlde her çalıştırmada atar. Yol verme anında çekilen ani akımı da gözetin.
- Üst sınır: hattaki en küçük kesitin taşıma kapasitesinin altında kalmalı. Hat boyunca kesit değişiyorsa belirleyici olan en ince noktadır.
Bu iki sınır arasında uygun standart değer seçilir. ATO/ATC bıçak sigortalar 1-40 A aralığında üretilir ve renkleriyle ayırt edilir; örneğin kırmızı 10 A, mavi 15 A, sarı 20 A, yeşil 30 A.
Pratik sonuçlar:
- Sigorta atıyorsa büyüğünü takmak, korunan şeyi ortadan kaldırır; önceki değer kabloya göre seçilmişti.
- Her ayrı kesit koluna kendi sigortası konur; tek büyük sigorta ile beslenen ince dallar korumasızdır.
- Sigorta, akımın geldiği kaynağa en yakın noktaya yerleştirilir.
Konunun tamamı: Kurulum, yedeklenebilirlik ve saha sürekliliği