Link bütçesi (link budget) nedir, nasıl hesaplanır?
Link bütçesi, vericiden çıkan gücün alıcıya kaç dBm olarak ulaştığını hesaplayan toplama işlemidir: Alınan güç = Verici gücü + Verici anten kazancı − kablo kaybı − FSPL − engel kaybı + Alıcı anten kazancı. Sonuç alıcı hassasiyetinin üzerinde kaldığı sürece bağlantı kurulur; aradaki fark fade margin'dir ve sahada 10–20 dB bırakmak yaygın pratiktir.
Somut bir örnek üzerinden bakalım. 433 MHz'de 10 mW ERP (10 dBm) veren bir kumanda, 150 m açık alanda çalışsın:
- Verici gücü: 10 dBm
- FSPL (150 m, 433,92 MHz): −68,7 dB
- Alıcı anten kazancı: +2 dBi
- Alıcıdaki 5 m RG58 kablo: −2,2 dB
Toplam alınan güç yaklaşık −58,9 dBm çıkar. Tipik bir FSK alıcının hassasiyeti −125 … −130 dBm aralığında olduğuna göre kâğıt üzerinde 65 dB'nin üzerinde pay vardır. Buna rağmen sahada 150 m'de bağlantı kopabiliyorsa, bütçeye yazılmayan kalemler devrededir: gürültü tabanının yükselmesi, Fresnel bölgesinin engellenmesi, polarizasyon uyumsuzluğu (90°'de pratikte 20–30 dB), metal pano içindeki anten ve çok yollu sönümleme.
Bu yüzden link bütçesi bir garanti değil, bir teşhis aracıdır. Beklenenden kısa menzil aldığınızda kalemleri tek tek gözden geçirin: hangi satır sizi 20 dB yiyor? Genellikle cevap anten yerleşimindedir, verici gücünde değil.
Konunun tamamı: Kablosuz kumanda kurulumu: eşleştirme, röle, güvenlik