# Dinamik frenleme ile serbest duruş arasındaki fark nedir?

> Dinamik frenlemede motor uçları köprünün iki alt anahtarıyla kısa devre edilir; back-EMF sargıdan akım sürer, karşıt tork oluşur ve motor hızla durur. Serbest duruşta tüm anahtarlar kapalıdır, motor yalnızca sürtünme ve yük direnciyle yavaşlar. İlki en hızlı, ikincisi mekanik açıdan en yumuşak duruştur.

- **İçerik tipi:** Sıkça Sorulan Soru
- **Kategori:** DC Motor Sürücüleri
- **Yazar:** AXI Teknoloji Mühendislik Ekibi, Endüstriyel Elektronik
- **Yayın tarihi:** 2026-08-02
- **Sayfa:** https://axiteknoloji.com/sss/dinamik-frenleme-serbest-durus-farki

## Kısaca

- Dinamik frenlemede motor uçları kısa devre edilir ve back-EMF karşıt tork üretir; duruş hızlanır.
- Serbest duruşta motor yalnızca sürtünmeyle yavaşlar; mekanik yumuşaktır ama duruş noktası değişkendir.

İki mod, motorun duruş enerjisini nereye gönderdiğinizle ayrışır.

**Dinamik frenleme (yavaş sönüm):** Motor kendi ürettiği back-EMF ile kapalı bir devre oluşturur; akım sargı direncinde ısıya döner ve dönüş yönüne karşı tork üretir. Duruş mesafesi kısalır, konum tekrarlanabilirliği artar. Bedeli, motor ve sürücüde artan ısı ve aktarma organlarına binen ani yüktür.

**Serbest duruş:** Motor elektriksel olarak yalıtılır ve serbestçe savrulur. Aktarmaya şok binmez, ısı üretilmez, ancak duruş noktası yükün ataletine göre değişir ve tekrarlanabilir değildir.

Seçim kılavuzu:

- Kapı, bariyer, perde gibi belirli noktada durması gereken uygulamalarda dinamik frenleme tercih edilir.
- Konveyör, fan gibi serbest savrulması sakıncasız yüklerde serbest duruş mekaniği korur.
- Kaldırma uygulamalarında hiçbiri yükü havada tutmaz; bunun için mekanik fren gerekir.

KS250 açıklamasında aktif fren devresinin bulunduğu belirtilir; ayrıca soft stop fonksiyonu duruş rampasını yumuşatır. Frenleme davranışını ağır yükte devreye alma sırasında gerçek koşullarda gözlemleyip rampa ayarını buna göre yapmak doğru yaklaşımdır.

Konunun tamamı: [DC Motor Sürücü Seçim Rehberi](/blog/dc-motor-surucu-secim-rehberi)

---

Kaynak: AXI Teknoloji — https://axiteknoloji.com/sss/dinamik-frenleme-serbest-durus-farki
Son güncelleme: 2026-08-02