# Tek Etkili Silindir (Single-Acting Cylinder)

> Tek etkili silindir yalnızca bir yönde basınçla iter; geri dönüşü yükün kendi ağırlığı veya bir yay sağlar. Tek portu olduğu için hortum ve valf ihtiyacı azalır. Damper kasaları, kaldırma platformları ve bazı traktör lift devrelerinde kullanılır.

- **İçerik tipi:** Sözlük
- **Kategori:** Hidrolik & Oransal Kontrol
- **Yazar:** AXI Teknoloji Mühendislik Ekibi, Endüstriyel Elektronik
- **Yayın tarihi:** 2026-08-02
- **Sayfa:** https://axiteknoloji.com/sozluk/tek-etkili-silindir

## Kısaca

- Tek etkili silindir tek portludur; dönüşü yük ağırlığı veya yay sağlar.
- İniş hızı basınçla değil, tank hattındaki kısma valfiyle sınırlanır.
- İniş yönünde hissedilen hız yük ağırlığına bağlıdır; kumanda bunu değiştirmez.

Yapı sadeliğinin bedeli, iniş hareketinin kontrolünün basınçla değil, tank hattındaki kesitle yapılmasıdır. İniş hızını sınırlamak için hatta bir kısma valfi veya ayarlanabilir iniş valfi konur. Yük hafifse iniş yavaşlar, ağırsa hızlanır; bu davranış silindirin doğasından gelir.

- **Yay dönüşlü tip:** kısa stroklu ve düşük kuvvetli uygulamalarda; yay, kullanılabilir kuvvetin bir kısmını yer.
- **Yerçekimi dönüşlü tip:** mobil ekipmanda daha yaygın; yük yoksa silindir inmez.
- **Hava alma:** tek portlu olduğundan hava tahliyesi daha zordur, en yüksek noktaya tahliye vidası konur.

Bu tip bir devrede elektronik kol kontrolü kaldırma yönünde tam oransal his verir, iniş yönünde ise hissedilen hız yüke bağlı kalır. Beklentiyi buna göre kurmak gerekir: kumanda kolun konumunu yönetir, yerçekimini yönetmez.

Bu terimin kullanıldığı bağlam: [Hidrolik kol dönüşüm seti nedir?](/blog/hidrolik-kol-donusum-seti-nedir)

---

Kaynak: AXI Teknoloji — https://axiteknoloji.com/sozluk/tek-etkili-silindir
Son güncelleme: 2026-08-02