# Oransal Kontrolcü (P Controller)

> Oransal kontrolcü, çıkışı hatayla doğru orantılı olarak üreten en basit kapalı çevrim yapısıdır: çıkış, kazanç çarpı hatadır. Hata büyükse hızlı, hata küçüldükçe yavaş hareket edilir. Yapısı gereği kararlı hâlde küçük bir kalıcı hata bırakır ve bu hata kazanç arttıkça azalır.

- **İçerik tipi:** Sözlük
- **Kategori:** Motor Devir & Gaz Kontrolü
- **Yazar:** AXI Teknoloji Mühendislik Ekibi, Endüstriyel Elektronik
- **Yayın tarihi:** 2026-08-02
- **Sayfa:** https://axiteknoloji.com/sozluk/p-kontrolcu

## Kısaca

- P-kontrolcüde çıkış kazanç çarpı hata olarak üretilir ve hedefe yaklaştıkça yavaşlar.
- Yapısı gereği kararlı hâlde küçük bir kalıcı hata kalır; sıfırlamak integral etki ister.
- GS740-3P konum kontrolünü P-kontrolcü ve yumuşak rampa ile birlikte uygular.

Davranışı sezgiseldir: hedefe uzakken aktüatör hızlı gider, yaklaştıkça yavaşlar ve yumuşak oturur. Bu, basamak komutlarda darbe ve aşımı azaltır.

- **Kazanç yüksek:** hızlı tepki, küçük kalıcı hata, ama salınım ve aşırı akım riski.
- **Kazanç düşük:** kararlı ama tembel; yük değişimine geç cevap.
- Kalıcı hatayı tamamen sıfırlamak için integral etki gerekir; bu, PI veya PID yapısına geçmek demektir.

GS740-3P'de konum kontrolü P-kontrolcü ile yapılır ve komut yumuşak rampayla uygulanır. Bu seçim uygulamaya uygundur: hedeflenen şey hızlı bir servo tepkisi değil, halat ve mafsalı zorlamadan tekrarlanabilir bir gaz konumudur. Kalan çok küçük konum hatası, gaz kolunun mekanik boşluğunun yanında ihmal edilebilir düzeydedir.

Bu terimin kullanıldığı bağlam: [Dizel motorda elektronik devir ve gaz kontrolü](/blog/dizel-motor-elektronik-devir-kontrolu-rehberi)

---

Kaynak: AXI Teknoloji — https://axiteknoloji.com/sozluk/p-kontrolcu
Son güncelleme: 2026-08-02