# Oransal Valf Histerezisi (Hysteresis)

> Aynı sürme akımında, akımı artırarak mı yoksa azaltarak mı o değere geldiğinize bağlı olarak farklı debi elde edilmesidir. Sürtünme ve manyetik kalıcılıktan doğar; dithersiz bir valfte tam ölçek üzerinden yüzde on mertebesine çıkabilirken, uygun dither ile yüzde birkaç seviyesine iner.

- **İçerik tipi:** Sözlük
- **Kategori:** Hidrolik & Oransal Kontrol
- **Yazar:** AXI Teknoloji Mühendislik Ekibi, Endüstriyel Elektronik
- **Yayın tarihi:** 2026-08-02
- **Sayfa:** https://axiteknoloji.com/sozluk/oransal-valf-histerezisi

## Kısaca

- Histerezis, aynı akımda yaklaşma yönüne göre farklı debi çıkmasıdır ve tam ölçeğin yüzdesi olarak verilir.
- Dithersiz valfte yüzde on mertebesine çıkabilen histerezis, uygun dither ile yüzde birkaç seviyesine iner.
- Hassas yük yerleştirmede histerezis değeri, nominal debiden daha belirleyici bir seçim ölçütüdür.

Histerezis, valfin "nereden geldiğini hatırlaması" gibidir. Kolu yavaşça açıp aynı noktaya geri kapattığınızda hareket hızının farklı olması bunun doğrudan belirtisidir. İki temel kaynağı vardır: makara ile gövde arasındaki statik sürtünme ve bobin demir devresindeki manyetik kalıcılık.

- Ölçüm, akımı yavaşça sıfırdan tepe değere çıkarıp geri indirerek yapılır; iki eğri arasındaki en büyük fark tam ölçeğin yüzdesi olarak verilir.
- Dither histerezisin sürtünme kaynaklı kısmını büyük ölçüde siler.
- Makara konumu geri beslemeli kapalı çevrim valflerde histerezis tipik olarak yüzde bir seviyesinin altına iner, ancak valf maliyeti artar.

Pratik sonucu şudur: yüksek histerezisli bir sistemde yükü tam istediğiniz noktaya bir hamlede oturtamazsınız, iki üç düzeltme yaparsınız. Yük yerleştirmenin milimetrik olması gereken işlerde valf seçerken bu değeri sormak, nominal debiden daha belirleyicidir.

Bu terimin kullanıldığı bağlam: [Neden elektronik sinyalle kumanda edilmeli?](/blog/hidrolik-sistemde-elektronik-kontrol-neden-gerekli)

---

Kaynak: AXI Teknoloji — https://axiteknoloji.com/sozluk/oransal-valf-histerezisi
Son güncelleme: 2026-08-02