Aşım (Overshoot)

Aşım, bir komut değişiminden sonra devrin veya aktüatör konumunun hedefi geçip üstüne çıkmasıdır. Hedefin yüzde birkaçı kadar bir aşım çoğu uygulamada kabul edilir; yüzde onu aşan aşım kazancın fazla olduğunu ya da mekanikte atalet biriktiğini gösterir.

Aşım, sistemin ataleti ile kontrolcünün agresifliğinin birleşmesinden doğar. Kontrolcü büyük hatayı görüp aktüatörü hızla sürer; hata sıfıra yaklaştığında hareket enerjisi hâlâ vardır ve hedef geçilir. Ardından ters yönde düzeltme gelir, sistem birkaç salınımdan sonra oturur.

Motorda aşımın pratik bedeli yalnızca konfor değildir. Gaz aniden açılırsa dizelde bir an fazla yakıt gider, siyah duman ve gereksiz devir sıçraması olur; pompada ani debi artışı hatta darbe yaratır. GS740-3P'de konum komutu yumuşak rampayla uygulanır, bu da aktüatör tarafındaki aşımı sınırlar. Aşımın sürekli büyümesi, kararlılık sınırına yaklaşıldığının ilk işaretidir.

Bilgi Merkezi